Bron: #Dwars door de buurt – editie 251
Minecraft – het blokjesspel op de computer waarin je kunt bouwen en avonturen beleven – is wereldwijd een hit. Sinds kort speelt zich daar ook iets bijzonders in af. In de Quantum Realm, een game die begint in het nagebouwde Science Park in Amsterdam, druk je op de rode knop in het virtuele laboratorium. Vervolgens krimp je tot een kwantumdeeltje en beland je in een wereld waar de gewone natuurwetten niet meer gelden.
In die vreemde wereld lossen spelers puzzels op die zijn gebaseerd op kwantumverschijnselen. ‘Neem de opdracht waarbij je pijlen moet afschieten,’ vertelt Bart Groeneveld, programmamanager
wetenschapscommunicatie en outreach aan de UvA. ‘Met vier pijlen kun je eigenlijk nooit tachtig punten halen. Maar in de kwantumwereld kan iets tegelijkertijd op twee plekken zijn. Dus als je niet kijkt, belanden je pijlen in beide rozen tegelijk. En dat levert ineens wél die tachtig punten op.’ Het klinkt ingewikkeld, maar wie speelt, ervaart direct dat kwantum anders werkt dan de natuurkunde die we gewend zijn.
Het idee is dat spelers nieuwsgierig worden: wat gebeurt hier nou eigenlijk? En wie meer wil weten, ontdekt dat je er opleidingen en beroepen voor kunt vinden – van mbo tot universiteit.
Nieuwe generaties nodig
Het idee voor de Minecraft-game ontstond toen Nederland via het Nationaal Groeifonds Quantum Delta NL fors investeerde in onderzoek naar kwantumtechnologie. Ons land wil daarin Europees koploper worden. Groeneveld: ‘Daar heb je nieuwe generaties voor nodig. Maar hoe bereik je jongeren?’ Op dat moment kwamen twee ideeën mooi samen. Dimitri van Esch, ondernemer op Start-up Village, dacht na over een spel om jongeren te interesseren voor kwantum. Groeneveld had het plan om dit juist in Minecraft te doen en beschikte over financiering.
Zo ontstond de samenwerking. De ontwikkeling kwam in handen van gamebouwer Fun Creators, samen met onderzoekers van Science Park. Daarbij was het extra leuk om het eigen terrein na te bouwen. Spelers lopen eerst echt door de gangen van de Faculteit Natuurwetenschappen, Wiskunde en Informatica – met posters en al – voordat ze in de kwantumwereld verdwijnen.
Miljoenenpubliek
Dat het aanslaat, blijkt uit de cijfers: sinds de lancering in maart is de game al 1,9 miljoen keer gedownload en beoordeeld met vier van de vijf sterren. Daarmee is het volgens Groeneveld ‘de meest succesvolle outreachactiviteit ooit’ binnen het Quantum Delta-programma.
Ook docenten zijn enthousiast. Sommige natuurkundeleraren gebruiken het spel als huiswerkopdracht en praten er de volgende les met hun klas over verder. Handig, want kwantum staat tegenwoordig zelfs in het vwo-examenprogramma en is lastig uit te leggen.
Zaaien op vruchtbare bodem
Het spel past in een bredere aanpak van outreach op Science Park: van practicumkisten tot kinderlezingen en activiteiten in buurthuizen. ‘Het gaat ons er niet om zoveel mogelijk studenten te werven, maar om jongeren te laten ontdekken waar hun interesse ligt,’ zegt Groeneveld. ‘Als ze daardoor hun eigen nieuwsgierigheid volgen en een studie kiezen die echt bij hen past, dan hebben wij ons doel bereikt.’
Voor hem draait het om zaadjes planten. Een spel, een les, een gastcollege – elk contactmoment kan iemand aan het denken zetten. ‘Als jongeren denken: hee, dit raakt me, dan weten ze in ieder geval waar ze verder kunnen zoeken. En dat is precies de bedoeling.’ #
Anita Boelsums
Geef een reactie